KABIZLIK · 05
Su, magnezyum ve doğru sıra
Kabızlıkta neyin önce, neyin sonra denenmesi gerektiği — ve tek seferde birden fazla şey değiştirmenin neden bilgi kaybettirdiği.
Kabızlık için denenebilecek şeylerin listesi uzundur. Sorun listenin uzunluğu değil, sırasızlığıdır.
İnsanlar genelde aynı hafta içinde lifi artırır, su içmeye başlar, bir takviye ekler, yürüyüşe çıkar. İki hafta sonra bir düzelme olursa neyin işe yaradığı bilinmez; olmazsa neyin denendiği bile net değildir. Her iki durumda da elde bilgi kalmaz.
Bu yazının konusu içerikten çok yöntem: hangi sırayla ve nasıl denemek gerekir.
Kural: tek değişken
Her seferinde tek bir şeyi değiştir ve en az üç gün sabit tut. Üç gün, çoğu değişikliğin etkisini göstermesi için makul bir alt sınırdır ve bir sonuç görmek için haftalarca beklemekten daha hızlı bilgi verir.
Not al: ne değiştirdin, o üç günde gidiş sıklığı, zorlanma ve şişkinlik nasıldı. Yazmadan yapılan takip, hafızanın kendini kandırmasına açıktır.
Sıra
1. Su. Diğer her şeyden önce gelir, çünkü sonraki adımların çoğu suyun yeterli olduğunu varsayar. Suyu tek seferde değil güne yayarak artır; yanında bir şişe bulundurmak, hatırlatıcıdan daha çok işe yarar.
2. Ritim. Uyanma saati, ilk öğün saati ve sabah penceresi. Bunlar bedava, yan etkisiz ve etkisi en geniş olan değişikliklerdir. Su ve ritim birlikte kurulmadan diğer adımları denemek, sonuçları okunamaz hâle getirir.
3. Hareket. Öğün sonrası 10-15 dakikalık yürüyüş. Tempo değil süreklilik önemli.
4. Lif. Ancak buraya kadar olanlar yerine oturduysa. Kademeli artır, suyla birlikte. Zor gitme tablosundaysan bu adımı atla — neden atlaman gerektiği burada anlatılıyor.
5. Takviye. En sona kalır. Sebebi basit: ilk dört adım kurulmadan eklenen bir takviyenin işe yarayıp yaramadığı ölçülemez.
Magnezyum hakkında
Magnezyum kabızlık bağlamında sık konuşulur. Konuşulmasının bir nedeni var: bazı magnezyum tuzlarının bağırsakta su tutucu etkisi bilinir ve bu etki dışkıyı yumuşatabilir. Ancak burada üç şeyin altını çizmek gerekiyor.
Birincisi, bütün magnezyum formları aynı değildir. Emilim oranları ve bağırsak üzerindeki etkileri farklıdır; bu yüzden “magnezyum aldım işe yaramadı” ile “magnezyum aldım ishal oldum” aynı kişide farklı formlarla yaşanabilir.
İkincisi, doz ve süre keyfî değildir. Böbrek fonksiyonlarında sorun olanlarda, kalp ritmi ilacı kullananlarda ve bazı antibiyotiklerle birlikte kullanımda dikkat gerekir. Bu bir “doğal ürün, zararı olmaz” alanı değildir.
Üçüncüsü, bu bir tedavi önerisi değildir. Takviye kullanımı, kullandığın diğer ilaçları bilen bir hekim veya eczacıyla konuşulması gereken bir konudur. Burada anlatılan şey mekanizma; karar senin ve hekiminin.
Neden takviye en sona kalıyor
Ticari olarak bunu söylemek bize avantaj sağlamıyor. Ama pratikte gördüğümüz şu: ilk dört adım kurulmadan başlanan takviye, işe yaradığında bile kalıcı olmuyor — çünkü altındaki düzen değişmediği için takviye bırakıldığında tablo geri geliyor.
Rutin kurulduğunda ise takviyeye ihtiyaç azalır ya da ihtiyaç varsa bile ne kadar katkı yaptığı ölçülebilir hâle gelir.
Ne zaman hekime
- Dışkıda kan veya siyah renk
- İstemsiz kilo kaybı
- Böbrek hastalığın varsa takviye almadan önce mutlaka
- Düzenli ilaç kullanıyorsan, takviye eklemeden önce etkileşim için eczacına danış
Hangi tipte olduğunu bilmiyorsan
Bu yazıdaki bilgi, kendi tablonu bilmeden yarım kalır. Test seni dört tipten birine yerleştirir ve ilk üç günlük adımını verir.